Zobacz też:
- Nurkowanie - Wstęp


Nurkowanie

Słownik pojęć

ADV
Tradycyjny jacket, nie wyposażony w zintegrowany system balastowy.

Air Turbo System
Opracowany przez Aqualung system ze specjalnym kanałem wykonanym w pierwszym stopniu dla zwiększenia wydajności automatu.

Airlock
Opatentowany przez firmę Mares system pozwalający na przypięcie butli do kamizelki bez wysiłku, dzięki urządzeniu aktywującemu pneumatyczny system. Zawór kontrolny i automatyczny system zacisku pasa, gwarantują bezpieczne i stabilne połączenie.

Airtrim
System zastosowany w jacketach firmy Mares ułatwiający kontrolę pływalności. W systemie tym wyeliminowano karbowany wąż inflatora i wbudowano go bezpośrednio w jacket dzięki czemu uzyskano lepszą hydrodynamikę kamizelki. Brak węża inflatora kompensują dwa łatwe w użyciu przyciski do napełniania i opróżniania kamizelki z powietrza.

ASC - Air Sensing Channel
Aut.membranowy - Za pracę każdego ze stopni redukcji odpowiedzialny jest element sterujący. Jego zadaniem jest automatyczna reakcja na zmiany ciśnienia otoczenia oraz otwieranie i zamykanie przepływu powietrza zgodnie z rytmem oddechowym nurka. Pierwszy stopień automatu oddechowego może być sterowany membraną lub tłokiem. Zasada działania automatu z membraną: przed podłączeniem do zasilania sprężonym powietrzem, zawór redukcyjny składający się z grzybka oraz gniazda jest otwarty. Po podłączeniu zasilania, sprężone powietrze przedostaje się do komory wysokiego ciśnienia, a następnie poprzez otwarty zawór do komory ciśnienia międzystopniowego. Przepływ powietrza trwa do chwili zrównoważenia się sił działających na membranę. Od strony komory wodnej na membranę działa parcie hydrostatyczne wody oraz siła nacisku sprężyny odpowiedzialnej za wartość ciśnienia międzystopniowego. Od strony komory średniego ciśnienia na membranę działa parcie powietrza sprężonego w tej komorze. Zrównoważenie się sil działających na membranę powoduje jej podniesienie do pozycji swobodnej, przemieszczenie popychacza oraz dociśniecie przez sprężynę doszczelniająca grzybka do gniazda. Przepływ zostaje zamknięty. Pobranie wdechu z komory średniego ciśnienia (połączonej wężem z drugim stopniem redukcji) wywołuje spadek ciśnienia w tej komorze i ugięcie membrany, która za pośrednictwem popychacza odsuwa grzybek od gniazda. Przepływ zostaje otwarty i trwa do chwili ponownego zrównoważenia membrany. Podczas zwiększania głębokości i wzrostu parcia hydrostatycznego następuje ugięcie membrany, przesuniecie popychacza oraz otwarcie zaworu. Do komory średniego ciśnienia dostaje się powietrze. Przepływ trwa do chwili zrównoważenia membrany. Proces otwierania i zamykania zaworu powtarza się cyklicznie przy każdym wdechu nurka i podczas zwiększania głębokości. Automaty sterowane membrana szybko reagują na podciśnienie wdechu oraz charakteryzują się małymi oporami otwarcia przepływu. Wadą dużej czułości automatu jest jednak tendencja do "wzbudzania się" czyli uruchamiania samoczynnego wypływu powietrza. Automaty membranowe są stosunkowo odporne na zanieczyszczenia ze względu na brak kontaktu wody z ruchomymi elementami urządzenia. Z tego powodu miedzy innymi uznaje się je również za mniej podatne na zamarzanie. Konstrukcja automatów membranowych jest z reguły dosyć skomplikowana, co powoduje, iż niezawodność jego działania zależy w dużym stopniu od jakości produkcji i wpływa na podwyższenie ceny.

Automat tłokowy
Elementem sterującym tzn. reagującym na zmiany ciśnienia i otwierającym układ redukcji (grzybek-gniazdo) pierwszego stopnia automatu oddechowego za pośrednictwem dźwigni i popychacza może być membrana lub tłok. Zasada działania automatu z tłokiem: w tym rozwiązaniu, tłok spełnia równocześnie rolę grzybka współpracującego z gniazdem, tworząc w ten sposób zawór redukcyjny. Przed podłączeniem zasilania, tłok jest odsunięty od gniazda. Powoduje to sprężyna odpowiedzialna za wartość średniego ciśnienia umieszczona w komorze wodnej. Po przyłączeniu automatu do źródła zasilania, powietrze przedostaje się do komory wysokiego ciśnienia, a następnie przez otwarty zawór redukcyjny do komory średniego ciśnienia. Należy zwrócić uwagę na fakt, iż komora średniego ciśnienia znajduje się nie tylko w pobliżu zaworu redukcyjnego, ale również wewnątrz i nad tłokiem. Przepływ powietrza trwa do chwili zrównoważenia się sil działających na tłok. Od strony komory wodnej na tłok działa parcie hydrostatyczne wody oraz siła nacisku sprężyny. Od strony komory średniego ciśnienia na tłok działa parcie powietrza znajdującego się w tej komorze. Po zrównoważeniu się sił działających na tłok, grzybek zostaje dosunięty do gniazda i przepływ powietrza ustaje. Pobranie wdechu powoduje spadek ciśnienia w komorze międzystopniowej (również nad tłokiem), podniesienie się tłoka i udrożnienie zaworu redukcyjnego. Przepływ trwa do chwili ponownego zrównoważenia się sił działających na tłok. Podobna sytuacja zachodzi podczas zwiększania głębokości. Wraz ze wzrostem ciśnienia otoczenia, rośnie parcie hydrostatyczne w komorze wodnej. Efektem tego jest podniesienie się tłoka i udrożnienie układu. Przepływ zostaje zamknięty w momencie ponownego zrównoważenia tłoka. Ze względu ma znaczną masę elementu sterującego automaty tłokowe uważane są za mniej czule. Bezpośredni dostęp wody do tłoka i jego uszczelnień powoduje, iż automaty te często ulegają zanieczyszczeniu uniemożliwiającemu ich poprawną pracę. Stosowane przez producentów systemy izolacji komór wodnych od środowiska wodnego eliminują tę wadę jak również podnoszą odporność na zamarzanie zewnętrzne. Trzeba jednak podkreślić, iż tego typu izolacja zwiększa z kolei podatność na zamarzanie wewnętrzne wywołane efektem Joule'a - Thompsona. Integracja zespołów w automatach tłokowych znacznie upraszcza ich konstrukcję i wpływa na obniżenie kosztów produkcji oraz serwisowania. Należy jednak mieć świadomość, iż automaty tłokowe wymagają stosunkowo częstego wykonywania przeglądów.

BDM
Firma produkująca wodoszczelne zamki błyskawiczne wykorzystywane przez producentów sprzętu płetwonurkowego m.inn. w suchych skafandrach.

BPI - Balance Power Infiltrator- Zrównoważony Power Inflator
Posiada zwartą, funkcjonalną obudowę o opływowym kształcie dzięki czemu oporu zostały zminimalizowane. Gwarantuje duże bezpieczeństwo, umożliwia prwcyzyjne dozowanie powietrza i bardzo dokładne wyważenie. BPI posiada również łatwe do odróżnienia, anty-poślizgowe przyciski co pozwala na bezbłędna obsługętakże w trudnych warunkach widoczności i w grubych rękawicach.

BPS - Back Protection System
system stosowany w kamizelkach. Podszycie z materiału o neutralnej pływalności doskonale absorbuje wstrząsy, a unikalny kształt szwów gwarantuje przyleganie kamizelki do skafandra.

C-trim - C-trim System

CBS - Constant Bleed System

Channel Thrust
Technologia opracowana przez firmę Mares. Pozwala zoptymalizować przepływ wody, dzięki czemu płetwy są w stanie odepchnąć większą masę wody, w porównaniu z innymi płetwami, co zwiększa siłę ciągu przy takim samym wysiłku. Lepszą wydajność uzyskano dzięki zastosowaniu na płetwie odpowiednich kanalików, dzięki którym odpychana woda wytwarza dodatkowy ciag.

Cordura
Tkanina z teksturowanych włókien poliamidowych o niezwykłej wytrzymałości i odporności na ścieranie, przekłucie i rozdarcie. Materiał ten używany jest m.in. do produkcji kamizelek wypornościowych i skafandrów.

Crash neopren (sprasowany neopren)
Neopren, który dzięki specjalnej obróbce posiada taką samą izolację cieplną jak zwykły neopren przy mniejszej grubości. Dzięki temu można zabierać na nurkowanie mniej balastu. Ponadto w mniejszym stopniu zmienia pływalność wraz z głębokością w porównaniu ze zwykłym neoprenem.

CWD - Cold Water Diving
Membranowy pierwszy stopień redukcji- system Maresa umożliwiający nurkowanie w ekstremalnie zimnych wodach. Zastosowanie stabilnej membrany w pierwszym stopniu sprawia, że automaty tego typu doskonale nadają się do nurkowania w zimnych wodach. CWD całkowicie izoluje wszystkie ruchome części pierwszego stopnia od kontaktu z wodą.

D-ring
Uchwyty wykonane z różnych materiałów (np.: nylonu, plastiku, stali, stali nierdzewnej) umożliwiające mocowanie dodatkowego sprzętu do jacketu. Najnowsze D-ringi mogą być zdjęte i wymienione na nowe bez rozprówania szwów.

Deep Stop - Głęboki przystanek
Funkcja będąca składową najnowocześniejszego na rynku algorytmu RGBM, umożliwiająca wykonywanie przystanków dekompresyjnych na większych głębokościach. Pozawla ona na zwiększenie marginesu bezpiecznego nurkowania.

DFC - Dynamic Flow Control
system minimalizujący spadek średniego ciśnienia, podczas fazy inhalacji, w zaworach pierwszego stopnia firmy Mares. Poprawia parametry pracy automatu i zmniejsza opory oddechowe.

DIN
Typ zaworu z gwintem (gniazdo wyjściowe posiada gwint wewnetrzny R5/8"). Automat oddechowy posiada taki sam gwint ale zewnetrzny. Uszczelnienie następuje na oringu po wkręceniu automatu do końca gniazda. Oring znajduje się w gnieździe automatu oddechowego. W tym typie zaworu oring ściśnięty jest pomiędzi zaworem automatu i nacięciem zaworze w butli, daje to lepsze uszczelnienie na oringu w porównaniu do zaworów ze strzemiączkiem. Ten typ zaworu jest też bardziej wytrzymały niż ponieważ połączenia gwintowe są bardziej wytrzymałe na duże ciśnienia niż strzemiączkowe. DIN stosowany jest głównie w Europie. W połączeniu typu DIN istnieje podział na 200at i 300at. Zawory na 200at posiadają krótki gwint a na 300at długi gwint.

DIR-system - DIR-System - (doing it right)
Jeden z rodzajów konfiguracji sprzętowej nurków technicznych znacznie różniący się od zestawu standard stosowanego w nurkowaniu rekreacyjnym.Formuła DIR opiera się na maksymalnym bezpieczeństwie i prostocie konfiguracji sprzętowej. Jest to najbardziej znana konfiguracja techniczna. Mówiąc o danej konfiguracji sprzętowej mówimy jednocześnie o ideologii używania danego zestawu. Należy pamiętać, że rozwiązanie DIR nie jest uniwersalne, jeżeli ktoś sporadycznie nurkuje: głęboko (poniżej 40m), nie prowadzi bardzo głębokich eksploracji wraków i jaskiń, jego umiejętności nurkowe są na poziomie stopnia podstawowego, nie musi zmieniać standardowej konfiguracji sprzętowej. DIR to także pewna filozofia nurkowania, zakładająca, w odróżnieniu od wielu rekreacyjnych organizacji szkoleniowych, że nurkowanie jest sportemekstremalnym, więc każdy element systemu nurkowego, w tym równieżczłowiek, musi być odpowiednio przygotowany i dobrany. Każdy element systemu powinien być przemyślany i zoptymalizowany do konkretnej misji nurkowej, jednocześnie umożliwiając stosowanie tej samej bazy przy akcjach nurkowych zupełnie różnego typu. Na tej bazie, doskonale poznanej przez nurkującego, buduje się system zarówno do płytkich nurkowań w wodach otwartych, jak i do trudnych eksploracji jaskiniowych. Przygotowany nurek zabiera ze sobą pod wodę tylko to, co jest niezbędne do bezpiecznego przeprowadzenia akcji i nic więcej - "nothing less than perfection".Należy jednak wziąć pod uwagę, że podpatrywanie niektórych elementów DIR, choć samo w sobie w większości przypadków nieszkodliwe, nie czyni z osoby nurkującej nurka DIR. DIR to system, który opiera się głównie na sposobie myślenia i podejściu do nurkowania, a nie na sprzęcie. Wybór pewnego rodzaju sprzętu jest konsekwencją a nie celem, jednak przyjęcie sposobu myślenia i zrozumienie idei prowadzą do wybrania przez wszystkich członków zespołu takiej samej, zgodnej z ramowymi wskazówkami DIR, konfiguracji sprzętu. Dbanie o swoją kondycję fizyczną i ciągłe doskonalenie siebie to podstawowy obowiązek DIR. Przeciętny nurek powinien wykazać się dobrą ogólną kondycją fizyczną oraz uprawiać ćwiczenia ogólnorozwojowe (np.jogging, aerobik) co najmniej trzy razy w tygodniu przez pół godziny.Trening nurkowy wykształci odruchy umożliwiające odpowiednie zachowanie się w krytycznej sytuacji oraz spowoduje wykształcenie większej odpornościna stres.

DownStream
Standardowy tłok firmy SCUBAPRO. System ten posiada tylko jedną ruchomą część- tłok. W tłoku tym grzybek znajdujący się na końcu tłoka jest bezpośrednio poddawany sile ciśnienia powietrza (DownStream). Siła ciśnienia powietrza (DS) jest zależna od ciśnienia powietrza w butli, a tym samym zmienna. W połączeniu ze sprężyną jest odpowiedzialna za ciśnienie średnie pierwszego stopnia. Ciśnienie średnie powoduje zamknięcie zaworu na koniec wdechu i przerwanie dopływu powietrza. Przy spadającym ciśnieniu powietrza w butli zmniejsza się siła DS a w rezultacie także ciśnienie średnie. Dla nurka objawia się to lekkim zwiększeniem oporów wdechu pod koniec nurkowania, ponieważ wspomagająca siła DS jest mniejsza niż na początku.

EN250
Europejska Norma zgodnie, z którą przetestowane zostały i certyfikowane wszystkie automaty oddechowe firmy Mares. Sprzęt spełniający warunki normy EN250 posiada na korpusie odpowiednie oznaczenie. Dodatkowo, informacje o spełnieniu normy można znaleźć w instrukcji urządzenia. Sprzęt oddechowy przeznaczony do nurkowań w zimnej wodzie musi jako minimum posiadać parametry określone normą EN250. Spełnianie warunków normy sprawdzane jest przez poddanie automatu oddechowego badaniom testowym. Cykl oddechowy realizowany jest przez urządzenie symulujące pracę płuc nurka. W czasie trwania testu nie może dojść do samoczynnego przepływu powietrza. O dopuszczeniu automatu do nurkowań w warunkach zimnej wody decydują zmierzone podczas testu parametry. Warunki testu: 1- temperatura wody 2°C - 4°C; 2- czas trwania testu 5 minut; 3- ciśnienie otoczenia 6 bar (50 m głębokości); 4- cykl oddechowy 25 oddechów/min.; 5-
Objętość jednego oddechu 2,5 l; 6- Przepływ 62,5 l/min. Wymagane parametry: 1- maksymalna praca oddechowa 3 J/l; 2- maksymalne podciśnienie wdechu 25 mbar; 3- maksymalne nadciśnienie wydechu 25 mbar; 4- maksymalne nadciśnienie wdechu 5 mbar.

Everflex
Bardzo elastyczny, rozciągliwy i wytrzymały na ścieranie materiał gwarantujący dużą swobodę ruchów. Strona wewnętrzna jest bardzo miękka i elastyczna, strona zewnętrzna bardzo odporna na ścieranie w kontakcie z innymi częściami sprzętu. Właściwości materiału, skłoniły firmę SCUBAPRO do wyprodukowania 7mm skafandrów pozbawionych zamków na nogawkach i rękawach.

FCS - Flight Control System
nazwa zintegrowanej konsoli inflacyjnej (inflatora) zastosowanej w jacketach firmy Cressi.

Glide Skin
Typ neoprenu posiadającego gładką wewnętrzną powierzchnię. Wykorzystywany jest m.inn. w produkcji kapturów i manszetóww skafandrach. Usprawnia wkładanie skafandra i gwarantuje lepszą szczelność.

HFP - High Flow Port
System opatentowany przez SCUBAPRO w pierwszych stopniach MK16. W pierwszym stopniu MK16 występuja dwa wyscia średniego ciśnienia, które dzięki umieszczeniu bezpośrednio pod membraną przekazują 15% więcej powietrza, do drugiego stopnia i dodatkowego automatu, w szczególności przy niskim ciśnieniu w butli. Pierwszy stopień MK25 posiada na obrotowej głowicy pięć wyjść średniego ciśnienia o charakterystyce HFP.

HSC - Hemispheric Storage Chamber
Wprowadzona przez SCUBAPRO w pierwszych stopniach MK 18 sferyczna komora, w której przechowywane jest powietrze między wdechami. Podczas wdechu powietrze to jest natychmiast podawane zanim jeszcze otwarty zostanie zawór.

INT
Typ zaworu nazywany również strzemiączkiem ze względu na charakterystyczny kształt. W rozwiązaniu tym uszczelnienie następuje -podobnie jak w zaworze typu DIN- dzięki oringowi, ale w tu oring znajduje się w gnieździe zaworu butli, a sama powierzchnia styku butli i automatu jest płaska. Stosuje się je do 200at. Połączenia INT są używany głównie USA.

IPI - Integrated Power Infiltrator
Zintegrowany power inflator. Opracowany przez SCUBAPRO system charakteryzujący się wyeliminowaniem karbowanego węża i wbudowaniem inflatora (składajacego się tylko z przycisku dodawczego) bezpośrednio w jacket. Zastosowano tu odciążony zawór gwarantujący mocny i szybki strumień powietrza niezależnie od ciśnienia w butli oraz ergonomiczny przycisk dodawczy, który umozliwia łatwą obsługę nawet w grubych rękawiczkach. Obrotowy zawór umożliwia proste podłączenie węża inflatora niezależnie od konfiguracji sprzętu. Ustne napełnienie jacketu odbywa sie przez specjalną rurkę umieszczoną w kieszonce na lewym ramieniu. Minusem tego rozwiązania jest to, że opróżnianie jacketu odbywa się przy pomocy tzw. "spłuczek" (zaworów madniarowych) więc pewna obsługa wyporności wymaga zaangażowania obu rąk, również odnalezienie cięgien "spłuczek" może stwarzać problemy.

Klamra HF
Wprowadzony przez Aqualung system klamer "hand free". Pozwala na rozpięcie paska płetwy w dowolnej chwili, bez użycia rąk. Płetwę rozpina się naciskając delikatnie piętą przycisk znajdujący się z tyłu na pasku płetwy.

KRW - Kamizelka Ratunkowo - Wypornościowa, Jacket

Long John
Typ kroju "wysokich" neoprenowych spodni na szelkach.

Lycra - [lajkra] (ang. naz. firmowa)
Produkowany przez firmę Du Pont rodzaj elastycznego włókna sztucznego, używanego do wyrobu bielizny i ubrań; także: dzianina lub tkanina z tego włókna. Skafander z lycry - stosowany do nurkowań w bardzo ciepłych wodach, daje minimalną ochronę przed zimnem, ale chroni przed skaleczeniami i słońcem.

Mesh-grid
Zastosowana i opatentowana przez firmę Mares perforacja przedniej części automatu. Optymalizuje przepływ wody wokół puszki regulatora i minimalizuje prawdopodobieństwo wystąpienia wolnego przepływu powietrza. Jednakowe otwory pozwalają wpływać dużym ilościom wody i tym samym redukują niepożądane efekty dynamiczne, nawet kiedy płetwonurek płynie pod prąd.

MOB - Moving Orifice Balancing System / balanciertes System

MRS - Mechanical Release System
opatentowany przez firmę Mares najnowocześniejszy system mechanicznego zrzucania balastu. Kieszenie balastowe, mechanicznie połączone z kamizelką i przycisk zwalniający są łatwo dostępne i praktyczne w obsłudze.

N2S
Rodzaj neoprenu obustronnie pokrytego nylonem. Dzięki swym właściwościom ułatwia on zakładanie i zdejmowanie skafandra.

Nature's wings
Nowa generacja płetw tzw. ciętych. Zastosowana technologia sprawia, że ten rodzaj płetwy jest niezwykle dynamiczny. Specjalna konstrukcja zapobiega zawirowaniom i oporom powstającym przy powracającej płetwie. Usztywniacze poziome zapobiegają wykręcaniu płetw w płaszczyźnie strzałkowej, wąskie średniej długości pióro sprawia ze nurek nie uderza płetwą o płetwę.

Neck Flex
Nowy, bardzo wygodny krój kryzy szyjnej skafandrów nurkowych. Składa się z tradycyjnej kryzy i dodatkowej krawędzi uszczelniającej z bardzo elastycznego materiału.

Odciążenie
Układy z odciążeniem stosuje się w celu wyeliminowania występujących zmian oporu wdechu przy zmianie ciśnienia w butli i ograniczeniu ich do minimum. W celu wyeliminowania występujących zmian oporu wdechu przy zmianie cisnienia w zestawie butlowym i ograniczenia ich do minimum stosuje się układy z odciążeniem. Układ przeciwbieżny odciążony. UKŁAD PRZECIWBIEŻNY ODCIĄŻONY. Wysokie ciśnienie działa w całej objętości komory HP (powierzchnia walcowa grzybka nie wpływa na działanie układu). Grzybek nie jest odpychany ani dociskany do gniazda żadną siłą wywołaną ciśnieniem sprężonego czynnika oddechowego, a jedynie siłą nacisku sprężyny. Na grzybek działa tylko ciśnienie czynnika oddechowego, które jest równoważone ciśnieniem działającym na powierzchnię tłoka od strony przeciwnej.
UKŁAD WSPÓŁBIEŻNY ODCIĄŻONY. W układzie współbieżnym występują cztery powierzchnie czynne: dwie w komorze HP (S1) i dwie w komorze LP (S2). Parcia działające na powierzchnie S1 równoważą się podobnie jak parcia działające na powierzchnie S2. Tłok jest połączony z grzybkiem elementem, utrzymującym stałą odległość między grzybkiem a tłoczkiem odciążenia. Powierzchnia tłoczka odciążenia i powierzchnia czynna grzybka są sobie równe, a ponieważ ciśnienie czynnika oddechowego działającego na te powierzchnie jest jednakowe, to obie siły znoszą się.

OPB - Optimized Pivoting Blade
to system opatentowany przez Maresa, zwiększający wydajność płetwy.
O.P.B. gwarantuje, że niezależnie od fazy ruchu, płetwa jest zawsze wygięta pod potymalnym kątem. Dzięki temu znacznie zwieksza się wydajność płetwy gwarantując że wysiłek płetwonurka zostanie zmieniony w efektywny ciąg skierowany w odpowiednim kierunku. System ten zapewnia również utrzymanie maksymalnego ciągu podczas każdej fazy ruchu płetwy, minimalizując wysiłek i umożliwiając płynniejsze ruchy.

Overal
Obecnie najpowszechniejszy krój jednoczęściowych skafandrów neoprenowych, który posiada długie rękawy i długie nogawki. Zamek wszyty na plecach lub z przodu. Czasami występuje w wersji z kapturem.

Plush
Rodzaj miekkiego, szybkoschnącego materiału wykorzystywanego jako warstwa wewnętrzna (wysciółka) w skafandrach nurkowych. Plush jest przyjemny w dotyku, daje dodatkowe ciepło przez co podnosi komfort użytkowania.

Port HP
Port wysokiego ciśnienia w 1stopniu automatu. W każdym pierwszym stopniu redukcji automatu oddechowego występują gwintowane gniazda (porty przyłączeniowe) umożliwiające podłączenie dodatkowych urządzeń. Do portu HP (high pressure) zwykle podłączany jest manometr lub komputer wyposażony w funkcje pomiaru ciśnienia mieszaniny oddechowej. Pomimo, iż zwykle wystarczający jest jeden port HP, pożądaną cechą automatu jest posiadanie dwóch takich portów występujących po obu stronach korpusu. Umożliwia to wybór strony po której użytkownik chce przyłączyć manometr oraz pozwala na dublowanie wskaźnika elektronicznego np. manometrem analogowym. W portach LP wykorzystuje się gwint 3/8" UNF, w portach HP 7/16" UNF. Zastosowanie w portach LP i HP różnych gwintów zapobiega omyłkowemu podłączeniu urządzenia do niewłaściwego gniazda, prowadzącemu najczęściej do jego uszkodzenia.

Port LP
Port niskiego ciśnienia w 1stopniu automatu. W każdym pierwszym stopniu redukcji automatu oddechowego występują gwintowane gniazda (porty przyłączeniowe) umożliwiające podłączenie dodatkowych urządzeń. Do portów LP (low pressure) podłączane są odbiorniki ciśnienia międzystopniowego takie jak drugi stopień redukcji, octopus, wężyk zasilający kamizelkę RW lub suchy skafander, pistolet powietrzny itp. Wskazane jest aby pierwszy stopień redukcji posiadał co najmniej trzy a najlepiej cztery porty LP, umieszczone po dwa z każdej strony automatu. Taka ilość portów pozwoli na wygodne i ergonomiczne rozmieszczenie węży oraz nie będzie ograniczała w przyszłości rozbudowy konfiguracji sprzętowej. W portach LP wykorzystuje się gwint 3/8" UNF, w portach HP 7/16" UNF. Zastosowanie w portach LP i HP różnych gwintów zapobiega omyłkowemu podłączeniu urządzenia do niewłaściwego gniazda, prowadzącemu najczęściej do jego uszkodzenia. W niektórych automatach porty LP umieszczane są na głowicy, która ma możliwość obrotu względem swojej osi. Zaleta obrotowej głowicy jest większa swoboda ruchu urządzeń przyłączonych do pierwszego stopnia redukcji, wygoda układania węży oraz, w pewnych sytuacjach, zmniejszenie ich naprężenia. Jako wadę uznaje się skomplikowanie konstrukcji i stworzenie potencjalnych źródeł nieszczelności, które obniżają niezawodność automatu oraz podnoszą koszty serwisowania. Spotyka się również zarzuty, iż zbyt duża ruchomość węży utrudnia np. odnalezienie zgubionego pod woda ustnika. Zastosowanie ruchomej głowicy zwykle podnosi cenę automatu.

Praca oddechowa
Na pracę oddechową składa się praca wdechu i wydechu w czasie, gdy automat pracuje na różnych głębokościach, przy różnych ciśnieniach zasilania i w wodzie o różnych parametrach. Mechanizm wdechu i wydechu polega na wytworzeniu pomiędzy atmosferą i wnętrzem płuc różnicy ciśnień powodującej przepływ powietrza. WDECH: Skurcz mięśni międzyżebrowych i przepony - wzrost objętości klatki piersiowej - spadek ciśnienia wewnątrz płuc - napływ powietrza z atmosfery. WYDECH: Zwolnienie napięcia mięśni międzyżebrowych i przepony - spadek objętości klatki piersiowej i płuc - wzrost ciśnienia powietrza wewnątrz płuc - wypchnięcie powietrza do atmosfery.

QAS - Quick Adjust System
stosowany w kamizelkach, system szybkiego dopasowania pasa biodrowego do sylwetki, gwarantujący lepszą stabilność kamizelki i jej przyleganie.

RGBM - Reduced Gradient Bubble Model
Jest to zaawansowany algorytm, który kompensuje możliwość pojawienia się mikropęcherzyków, aby zredukować ich formację do dopuszczalnych rozmiarów. Jest to najbardziej zaawansowany algorytm jaki występuje w tej chwili na rynku, ponieważ redukuje formacje mikropęcherzyków bez skracania czasu nurkowania. Jako pierwszy algorytm posiada funkcję "Głęboki przystanek", zwiększającą margines bezpiecznego nurkowania. Więcej informacji dotyczących RGBM: www.rgbm.mars.com

RiRi
Marka zamków stosowanych m.in. w skafandrach nurkowych. Dzięki specjalnemu doszczelnieniu zamki RiRi charakteryzują się bardzo wysoką wodoszczelnością.

SCS - Spherical Core Seal
Jest to opatentowany przez firmę Mares zawór pierwszego stopnia posiadający gniazdo o sferycznym kształcie, które podnosi bezpieczeństwo i zwiększa żywotność zaworu. System SCS likwiduje zagrożenie wystąpienia gwałtownego i niekontrolowanego wolnego przepływu powietrza spowodowanego zużyciem gniazda zaworu.

SCS
Rodzaj specjalnej powłoki na neoprenie, powodującej iż jest on cieplejszy. Warstwa ta działa na zasadzie "ekranu odbijającego" ciepło ciała nurka nie przepuszczając go na zewnątrz. Tworzy ona tzw. "izolację termiczną", która doskonale chroni nurka przed nadmierną utratą ciepła i wychłodzeniem organizmu..

Shorty
Rodzaj "krótkiego" mokrego skarandra idealnie nadającego się do nurkowania w tropikalnych wodach, jak również do uprawiania sportów wodnych takich jak kajakarstwo, surfing czy żeglarstwo. Shorty wchodzą też w skład wieloczęściowych skafandrów mokrych jako zewnętrzny element docieplający.

Silverskin
Zatrzymująca ciepło, szybkoschnąca i nie przepuszczająca wody wyściółka, stosowana w produkcji skafandrów i kapturów neoprenowych.Technologia ta sprawiła ze ubieranie skafandra jest wyjątkowo łatwe. Zastosowana w kapturach neoprenowych niweluje uczucie szarpania włosów.

Sucha komora1st.
Jest to jeden z rodzajów zabezpieczenia komory wodnej. Przestrzeń nad membraną sterującą wypełniona jest powietrzem, a sygnał o ciśnieniu hydrostatycznym przenoszony jest za pośrednictwem dodatkowego elementu (transmitera). Zabezpieczenie to zmniejsza ryzyko oblodzenia komory wodnej oraz chroni ją przed zanieczyszczeniami. "Sucha komora" pozwala ograniczyć zamarzanie automatu i utrzymuje wewnętrzny mechanizm suchy i czysty.

Super Cinch Band
Wprowadzony i opatentowany przez SCUBAPRO system noszakowy stworzony w oparciu o wysoce specjalistyczną technologię. System SCB umożliwia proste i pewne zamocowanie butli do jacketu. Jest to najlepszy i najbezpieczniejszy z dotychczas wynalezionych systenów.

Super stretch
Typ neoprenu cechujący się dużą rozciągliwością.

Supratex
Materiał termoaktywny nowej generacji. Charakteryzuje się bardzo dużą wytrzymałością na przecieranie, rozdarcia i uszkodzenia oraz wysoką wodoodpornością.

Szew ślepy
Tradycyjny szew, który dzięki płaskiej powierzchni znajduje zastosowanie po wewnętrznej stronie skafandra.

Tatex
Materiał używany w produkcji pół-suchych i mokrych skafandrów. Panele z Tatexu na klatce piersiowej i plecach zapewniają szybkie schnięcie skafandra.

Tecralene
Termoplastyczna guma wykorzystywana w produkcji płetw.

Thinsulate
Spotykana w ocieplaczach wewnętrzna warstwa zapewniająca ciepło.

TIS - Thermal Insulating System
Opatentowany przez SCUBAPRO system eliminujący problem zamarzania automatu. Oparty na przekazywaniu zimna i izolacj zapewnia ochronę wszystkich zagrożonych części przed kontaktem z zimną wodą. Zapobiega powstawaniu kryształków lodu i zapewnia niezakłucone funkcjonowanie. Zapewnia prawidłowe funkcjonowanie automatu w ekstremalnie zimnych warunkach nurkowych.

Titanium
Oznakowanie TITANIUM oznacza, że skafander posiada warstwę tytanową. Warstwa ta odbija część ciepła ciała nurka i nie przepuszcza go na zewnątrz, stanowiąc w ten sposób dodatkową izolację termiczną.

TLN
Rodzaj trójwarstwowego materiału skomponowanego z teflonu, lycry i neoprenu, dzięki czemu charakteryzuje się wysokimi parametrami izolacyjnymi oraz dużą rozciągliwością.

TPR - Thermo Plastic Rubber
technika stosowana w produkcji skafandrów. Umożliwia ona umieszczanie ochraniaczy na zewnętrznej stronie neoprenu bez szwów i kleju.

Trilaminat
Trójwarstwowy materiał stosowany do produkcji suchych skafandrów. Składa się z wewnętrznej warstwy z Butykauczuku i dwóch warstw zewnętrznych z nylonu. Jest odporny na zimno, promieniowanie UV, ozon. Pozostaje elastyczny nawet w ekstremalnie zimnych warunkach.

Ultraspan
Nowy, bardzo elastyczny materiał z ulepszonymi parametrami powierzchniowymi dzięki dużej odporności na ścieranie. SCUBAPRO używa Ultraspanu w połączeniu z Multi Flexem. (Ultraspan na zewnątrz i Multi-Flex od środka). Gwarantuje to komfort i dopasowanie wewnątrz oraz wytrzymałość na zewnątrz.

VAD - Vortex Assisted Design
Opatentowany przez firmę Mares system zastosowany w automatach drugiego stopnia. System ten ułatwia oddychanie na każdej głębokości. Zasada działania VAD jest bardzo prosta: powietrze z węża przechodzi przez zawór drugiego stopnia, a następnie poprzez by-pass kierowane jest wprost do ustnika. Powietrze wewnątrz by-passu zaczyna wirować, a wir powietrzny tworzy strefę niskiego ciśnienia. Niskie ciśnienie utworzone przez wir powietrzny wewnątrz by-passu, utrzymuje membranę drugiego stopnia w dolnym położeniu podczas inhalacji, a także poprawia czułość automatu ułatwiając naturalne oddychanie.

VAS - Vane Adjustmens Switch
Opatentowana w automatach firmy Aqualung sterowana przez nurka dźwignia, regulująca efekt Venturiego w celu ograniczenia wzbudzania automatu na powierzchni, oraz umożliwiająca maksymalny przepływ podczas głębokiego nurkowania.

Velcro
System zapięcia stosowany w jacketach i skafandrach nurkowych, charakteryzujący się miękkością oraz łatwością obsługi. W Polsce popularnie nazywany "rzepem".

VIVA
Podciśnieniowe wspomaganie wywołane strumieniem powietrza. Na początku wdechu musi zostac pokonane tzw. ciśnienie inicjujące, powodujące otwarcie zaworu. Oznacza to dla nurka prace wdechu. Następnie zawór musi zostać utrzymany w pozycji otwartej. Aby to ułatwić firma SCUBAPRO opracowała system wspomagający nurka przy każdym wdechu (VIVA). Powietrze szybko przepływające przez obudowę wytwarza lekkie podciśnienie. Efekt ten automatycznie utrzymuje zawór w pozycji otwartej. Dla płwtwonurka oznacza to silne wspomaganie przy każdym wdechu. Aby umożliwić zastosowanie tej technologii w różnych sytuacjach nurkowych wprowadzono możliwość indywidualnej (przez nurka) regulacji VIVA.

Wspomaganie
Układ wspomagania w automacie obniża opory przepływu powietrza. Opory przepływu są to opory związane z utrzymaniem przepływu czynnika oddechowego przez kanały w AO do ust płetwonurka. Zależą one od wydatku AO i od głębokości nurkowania (wzrost gęstości czynnika oddechowego). Układ odciążenia ułatwia oddychanie tylko w pierwszej fazie wdechu - do odsunięcia grzybka od gniazda - czyli do otwarcia przepływu czynnika oddechowego. Układ wspomagania obniżając opory przepływu służy do podtrzymania przepływu czynnika oddechowego. W układzie bez wspomagania płuca wykonują pracę (wywołanie podciśnienia) na odsuniecie grzybka od gniazda i wywołanie przepływu czynnika oddechowego, a następnie na utrzymanie tego przepływu do chwili zakończenia wdechu. Automat ze wspomaganiem wymaga tylko wytworzenia podciśnienia przez okres ok. 0.5 sekundy. W tym czasie otwiera się układ redukcji. Dalszy przepływ czynnika oddechowego jest podtrzymywany przez efekt dyszowy. Płuca nie wykonują pracy, a wręcz odwrotnie czynnik oddechowy jest w nie niejako "wtłaczany". W niektórych przypadkach efekt wspomagania może być tak duży, ze spowoduje ciągły wypływ czynnika oddechowego, tzw. "wzbudzanie się" automatu. Zjawisku temu zapobiega odpowiednia regulacja wielkości wspomagania. Efekt wspomagania uzyskuje się dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu strugi wypływającego czynnika oddechowego. By w pełni zrozumieć to zjawisko należy zapoznać się z równaniem Bernoulliego, wynikającym z zasady zachowania energii. W przypadku zastosowania prawa Bernoulliego do płynów, zakłada się, ze są nieściśliwe (gęstość = const), a przepływ jest ustalony i laminarny. Prawo Bernoulliego ma postać: [(q * v2)/2] + [(r * g * h)]= const gdzie: q - gęstość cieczy; v - prędkość wypływu płynu; g -przyspieszenie ziemskie; h- wysokość podniesienia płynu. Człon pierwszy w którym znajduje się v2 (prędkość wypływu płynu do kwadratu) określa ciśnienie dynamiczne Pdyn (wynikające z ruchu cieczy), natomiast człon drugi z h (wysokość podniesienia płynu) ciśnienie statyczne Psta. Z równania wynika, ze ciśnienie całkowite Pcal czyli suma ciśnienia: statycznego i dynamicznego jest stała dla danej strugi cieczy. Pcal=Psta+Pdyn Ze wzrostem prędkości przepływu cieczy rośnie ciśnienie dynamiczne, a statyczne maleje. W przypadku, gdy przepływ nie występuje, dynamiczne składowa ciśnienia zanika, a ciśnienie całkowite jest równe ciśnieniu statycznemu. W komorze powietrznej drugiego stopnia automatu występuje ciśnienie Pcal równe ciśnieniu otoczenia. Równe jest ono Psta w momencie kiedy płetwonurek nie wykonuje wdechu. Gdy następuje przepływ czynnika oddechowego (wdech) pojawia się dodatkowo składowa ciśnienia dynamicznego Pdyn. Efekt wspomagania wykorzystuje zależność jaka łączy ciśnienie dynamiczne ze statycznym. Czynnik oddechowy z zestawu butlowego po przejściu przez wszystkie stopnie redukcji przepływa przez dyszę, której wylot jest skierowany w stronę ust płetwonurka. Ponieważ dysza ma małą średnicę, prędkość gazu wzrasta.

Wspomaganie Ist.
Obniża opory przepływu powietrza i podtrzymuje przepływ czynnika oddechowego.

X-tend
Rodzaj neoprenu charakteryzujacego się bardzo wysokimi parametrami rozciągliwosci oraz wyjatkową mękkością.

Zintegrowany balast
System eliminujący konieczność zakładania tradycyjnego pasa z obciążnikami. Zintegrowany balast odciąża kręgosłup, jest bardzo wygodny i prosty w użyciu. Rozwiązanie to jest coraz powszechniejsze, cały balast lub jego część wkładamy do specjalnych zapinanych na rzep kieszeni wszytych w jacket. Takie rozwiązanie jest bardzo wygodne, odciąża nasze ciało od bezpośredniego kontaktu z balastem. Warto tutaj zwrócić baczną uwagę na system zrzucania balstu w sytuacji awaryjnej, część systemów jest na tyle niedoskonała, że balast wypada samoistnie w trakcie nurkowania, co może prowadzić do niekontrolowanego wynurzenia. Balast zamontowany montuje się bezpośrednio do KRW, a nie jak to zwykle bywa na pas balastowy. Nurkowanie w skafandrach suchych wymaga stosowania balastu w ilości >10-12kg. W rozwiązaniu standardowym cały balast znajduje się na pasie balastowym. Takie rozwiązanie prowadzi do dotkliwych bólów kręgosłupa. Rozwiązanie coraz częściej stosowane to balast zintegrowany. Część balastu jest wkładana do specjalnie w tym celu skonstruowanych bocznych kieszeni. Balast można zrzucić w trakcie nurkowania po zwolnieniu zaczepów (należy pociągnąć za specjalne uchwyty zamocowane symetrycznie po obu stronach jacketu). Rozwiązanie szczególnie polecane dla osób z problemami kręgosłupa.


 «« skok na górę
 « skok wstecz